Kronika Chip-a: Kino w domu

Hity filmowe są ciekawe niezależnie od tego, czy oglądamy je w kinie czy w domu. Zanim jednak w naszych domach zagościły zestawy kina domowego z odtwarzaczami płyt optycznych i dysków multimedialnych, na salonach królowały siermiężne magnetowidy, a przez rynek przetaczały się kolejne wojny formatów.

Wszystko zaczęło się od magnetowidu Loewe Optacord 500, sprzętu o gabarytach pokaźnej szafki zaprezentowanego szerszej publiczności podczas wystawy Radio Show odbywającej się w Berlinie w 1961 roku. Było to jedno z pierwszych urządzeń do nagrywania i odtwarzania programów telewizyjnych w domu.

Jednymi z pierwszych szczęśliwych posiadaczy Optacorda zostali John Lennon i Paul McCartney. Dlaczego właśnie oni? Z prozaicznego powodu - tylko ówczesnych celebrytów stać było na tak drogi sprzęt.

Urządzenie było bardzo drogie, co wcale nie znaczy, że łatwe w obsłudze. Korzystającym z niego Beatlesom z pewnością przydało się doświadczenie wyniesione ze studia nagraniowego. Umieszczenie w tym magnetowidzie taśmy o szerokości 5 centymetrów było bowiem równie niełatwe jak w popularnum wówczas magnetofonie szpulowym. Wykorzystana w Optacordzie technologia bardzo przypominała rozwiązanie zastosowane w urządzeniu VR 1000 wypuszczonym na rynek przez firmę Amper już w 1956 roku. Rewolucję zapoczątkowały dopiero wygodne i niedrogie kasety wideo. Wraz z ich pojawieniem się na rynku sprzedaż magnetowidów znacznie się zwiększyła - urządzenia rozchodziły się jak świeże bułeczki, bo coraz więcej osób pragnęło mieć namiastkę prawdziwego kina we własnym salonie.

Wojna formatów

W latach 70. stosowane były trzy niekompatybilne ze sobą systemy: Video Home System (VHS) firmy JVC, Betamax Sony i Video 2000 stworzony wspólnie przez firmy Philips i Grundig. W połowie lat 80. zwyciężył system VHS, który - choć mniej zaawansowany technologicznie - był od konkurentów znacznie mniej restrykcyjny, jeśli chodzi o warunki licencji.

Era cyfrowa

W 1986 roku pojawiła się płyta CD, a razem z nią funkcje, których VHS swoim użytkownikom nie oferowało. Na CD można było odtwarzać - dzięki systemowi zakładek - konkretne fragmenty filmu bez konieczności przewijania go oraz umieszczać dodatki, takie jak wycięte sceny, zapowiedzi czy komentarze. I choć przez długi czas płyta CD jako nośnik danych nie miała rywali, to wysoka cena odtwarzaczy CD oraz brak możliwości nagrywania filmów z telewizji powodowały, że płyty CD nie stanowiły zagrożenia dla technologii VHS.

Sytuacji tej nie zmieniło nawet pojawienie się w 1993 roku formatu Video-CD (VCD), który pozwalał na nagrywanie na zwykłej płycie CD do 74 minut niskiej jakości obrazu wideo. Popularność płyty CD nie dorównywała popularności kaset wideo. Zwycięstwo nad technologią VHS odniosły dopiero płyty DVD. Ta technologia pojawiła się na rynku w 1995 roku i szybko zdobyła znaczącą pozycję, która z czasem była jeszcze umacniana.

Teraz rynek zaczynają podbijać dyski Blu-ray, które oferują taką jakość dźwięku i obrazu, jakiej domowi użytkownicy wcześniej nie znali. Po drodze jednak standard Blu-ray stoczył zaciętą batalię z konkurencyjną technologią HD-DVD.

Inny równoległy trend to separowanie filmów od fizycznych nośników: dekodery Set-Top-Box (STB) i telewizory multimedialne potrafią odtwarzać filmy bezpośrednio z Internetu, sieci lokalnej, dysków twardych, a nawet pamięci USB. Granica pomiędzy klasyczną telewizją a bibliotekami oferującymi programy telewizyjne i filmy na żądanie coraz bardziej się rozmywa za sprawą rosnącej popularności telewizji IPTV, która łączy oba formaty.

Historia nagrywarek wideo

1956

Amper VR 1000

Szafa pełna rurek i wielki panel sterowania - tak wygląda pierwsze urządzenie do nagrywania filmów.

1961

Loewe Optacord 500

To urządzenie skonstruowane z myślą o prywatnych użytkownikach było wyjątkowo nieporęczne.

1963

Transmisja wideo